روش های کاهش درد زایمان:

روش هایی که برای کاهش درد بکار می روند عمدتاً به دو گروه تقسیم می شوند:

الف) روش هایی که با تزریق نوعی داروی بی حسی مانع انتقال حس درد به مغز می شود.این روش ها عبارتند از:

•  بی حسی نخاعی و اپیدورال: داروی بی حسی درفضای ستون فقرات ودر اطراف یا داخل نخاع تزریق می شود. در این روش مادر درد را احساس نمی کند ولی بیدارو هوشیار است.
• استنشاق داروی بی دردی: داروی بی حسی ازطریق گذاردن ماسک برروی بینی و دهان به بدن مادر منتقل شده و دردهای مادر را تاحدی کاهش می دهد.
• تزریق داروی بی دردی: داروی بی دردی در داخل عضله یارگ تزریق می شودکه مادر درد کمتری احساس می کند.

ب) روش هایی که بدون استفاده از داروی بی حسی و با استفاده از مهارت مادر موجب می شودکه مادر بتواندزایمان خودراآگاهانه هدایت کند. در این حالت مادر قادر است که احساس دردزایمان را به حداقل برساند. این روش ها عبارتند از:

• تمرین های کششی، ماساژ، تن آرامی، مهارت های تنفسی: این مهارت هارا در کلاس آمادگی برای زایمان به طور عملی فرا می گیرند.
• قرار گرفتن دروضعیت های مختلف در زمان درد: تغییر وضعیت مادر موجب رفع خستگی بیشتروگردش خون بهتر می شود. مادر می تواند به دلخواه خود هر حالتی را که راحتتراست(ایستاده، خوابیده، درازکشیده و یاراه رفتن) را انتخاب کند.
• فشار مخالف : این روش با کمک همراه مادر انجام می شود. در این روش فشاری مداوم و قوی با دست به پاشنه پا و یا شیء سخت، بر پایین بدن مادر وارد می شود.
• گرمای سطحی: تاثیر این روش در کاهش درد با استفاده از اشیاء گرم (بطری آب گرم، حوله مرطوب و گرم)، آغشته کردن قسمت های بدن (شکم، کشاله ران،میان دوراه و کمر) با ژلهای گرم کننده، کشیدن پتو برروی تمام بدن و دوش گرفتن با آب گرم امکان پذیر است.
• سرمای سطحی: در این روش استفاده از کیسه یخ و حوله خیس شده با آب سردبر روی کمر، میان دوراه و مقعد توصیه می شود.
• آب درمانی: این روش بر شل شدن عضلات، کاهش اضطراب، دردو تحریک زایمان با استفاده از وان یا دوش آب گرم، استخر زایمان و جکوزی تاکید دارد.
• طب سوزنی: برای کاهش دردبا سوزن برروی نقاط مشخصی از بدن مادر فشار وارد می شود. 
• طب فشاری: ایجاد فشار عمیق با دست برروی نقاط مشخصی از بدن مادر که توسط همرام انجام می شود.
• تحریک الکتریکی عصب از راه پوست: در این روش یک دستگاه الکتریکی مخصوصی بر روی کمر نصب می شودو با فرستادن امواج موجب کاهش درد هنگام انقباضات رحم می شود.
• آروماتراپی: استفاده از روغن های اسطوخودوس، بابونه، پونه برای ماساژ، گذاردن پاها در درون آب آغشته به روغن و یا قرار گرفتن داخل وان حاوی روغن باعث آرامش مادر می شود.